W dniach 3-5 lutego, na Wydziale Archeologii Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, odbyła się druga edycja konferencji „Pakt dla Mokradeł”. Wydarzenie to zgromadziło ponad 360 uczestników, w tym: ekspertów, naukowców, przedstawicieli administracji państwowej, organizacji pozarządowych, aktywistów oraz pasjonatów ochrony środowiska, aby wspólnie dyskutować o kluczowej roli, jaką mokradła odgrywają w ochronie bioróżnorodności, czy też łagodzeniu skutków zmiany klimatu.
Uczestnicy mieli okazję wziąć udział w wykładach, spotkaniach z ekspertami i panelach dyskusyjnych, poruszając szeroki zakres tematów związanych z torfowiskami, rzekami, jeziorami, obszarami nadmorskimi i mokradłami. Szczególną uwagę poświęcono również roli mokradeł w krajobrazie rolniczym oraz ich znaczeniu w kontekście zmian klimatu, archeologii mokradeł, a także, ochrony mokradeł w lasach.
Jednym z prelegentów na konferencji był dr Andrzej Kasprzak – kustosz dyplomowany Działu Archeologii naszego Muzeum, który przedstawił wykład pt. „Badania sondażowe na torfowisku położonym w pobliżu cmentarzyska z okresu wpływów rzymskich w Pławnie, pow. drawski”. Archeolog opowiedział o prowadzonych w tym miejscu, od 2016 r., badaniach wykopaliskowych.
Miejsce to, jest cmentarzyskiem ludności kultury wielbarskiej, które użytkowane było od końca I do początków III wieku. Zarejestrowano na nim trzy kamienne kręgi, trzy kurhany oraz liczne groby ciałopalne i inhumacyjne znajdujące się w tzw. płaskiej części cmentarzyska. Charakterystyczną cechą grobów tej kultury jest niewyposażanie ich w broń oraz narzędzia metalowe. Udział elementów stroju wykonanych z żelaza również jest niewielki w porównaniu z tymi, które wyrabiano z metali kolorowych. Jedna z hipotez zakłada, że przedmioty, których nie składano do grobów mogły być wrzucane w celach ofiarnych do zbiorników wodnych zlokalizowanych w pobliżu cmentarzysk. Aby zweryfikować to przypuszczenie, w 2022 r. przeprowadzono badania sondażowe na torfowisku znajdującym się bezpośrednio na zachód od stanowiska.
Mimo że nie natrafiono na materiał zabytkowy, to przeprowadzone prace potwierdziły, że w starożytności obecne torfowisko było niewielkim zbiornikiem wodnym. Rozpoznano jego głębokość, uwarstwienie oraz pobrano próby do analiz palinologicznych. Przeprowadzone badania sondażowe stanowią dobre przygotowanie do dalszych prac, w których wykorzystane zostaną także metody nieinwazyjne.
Warto dodać, że badania na stanowisku w Pławnie dostarczają cennych informacji na temat rytuałów pogrzebowych ludności kultury wielbarskiej i stanowią istotny element badań nad osadnictwem w tej części Pomorza.
