Muzeum w Koszalinie

Monety i medale ze zbiorów własnych Muzeum w Koszalinie

Czas trwania wystawy: 23 maja 2002 – 16 lipca 2023.

Kurator wystawy: Barbara Mielniczuk.

Scenariusz: Barbara Mielniczuk.

Projekt plastyczny wystawy: Jan Tężycki.


Wystawa „Monety i medale ze zbiorów własnych Muzeum w Koszalinie” była pierwszą autonomiczną ekspozycją stałą poświęconą zbiorom numizmatycznym w koszalińskim Muzeum. Otwarta została 23.05.2002 r. i pokazano na niej 1603 monety i 286 medali z różnych epok historycznych, które pochodziły ze zbiorów Gabinetu Medali i Numizmatów naszego Muzeum.

Najstarsze monety pochodziły ze starożytnego Rzymu, w tym liczący 216 monet fragment skarbu denarów z I-II w. n.e. znaleziony w Żulicach koło Tomaszowa Lubelskiego. Czasy średniowieczne reprezentowały monety polskie, niemieckie i pomorskie. Na wystawie można było oglądać ciekawą kolekcję półgroszy Władysława Jagiełły, denary miast pomorskich z XIV/XV w. oraz skarb monet znaleziony w Dzierżęcinie koło Koszalina (srebrne szelągi i grosze z przełomu XV i XVI w. w ilości 147 sztuk). W skład skarbu wchodziły monety krzyżackie: wielkich mistrzów Jana von Tiefena, Fryderyka Saskiego i Albrechta Hohenzollerna, monety brandenburskie elektorów: Jana Cicero i Joachima I oraz kilka monet meklemburskich i pomorskich. Wyeksponowany był także dobrze zachowany dukat węgierski Władysława V, bity pomiędzy 1453 a 1457 rokiem.

Największą część ekspozycji zajmowały monety z epoki nowożytnej. Do najciekawszych eksponatów w tej części zaliczyć trzeba skarby monet znalezione na Pomorzu. Chronologicznie pierwszy jest skarb z Głodzina koło Świdwina (313 monet) z I poł. XVII w. Znajdują się w nim monety królów polskich: Zygmunta III i Jana Kazimierza, szelągi podwójne ostatnich władców Pomorza z dynastii Gryfitów: Filipa Juliusza, Ulryka, Franciszka I i Bogusława XIV bite w mennicy w Darłowie oraz monety brandenburskie Jerzego Wilhelma i szwedzkie Gustawa Adolfa i Krystyny.

Z I poł. XVII w. pochodzi też skarb znaleziony w Drawsku Pomorskim. Muzeum odzyskało z niego tylko 10 monet, ale są to pięknie zachowane talary i dukaty z Saksonii, Holandii, Księstwa Mansfeld i Brunszwiku-Lüneburga. Następny skarb, znaleziony w Doblu koło Tychowa, pochodzi z XVIII w. i liczy 133 monety państw niemieckich: Meklemburgii-Strelitz (Adolf Fryderyk IV), Meklemburgii-Schwerin (Krystian Ludwik II) oraz Prus (Fryderyk II). Na ekspozycji pokazano też zbiór monet królów polskich oraz kolekcja monet niemieckich z XVII-XX w., w tym złote monety 10 i 20 markowe z czasów Wilhelma I oraz waga do monet z 1706 r. pochodząca z Kolonii.

Na wystawie prezentowane były także monety rosyjskie z XIX i XX w. oraz ruble i złote polskie bite dla ziem polskich zaboru rosyjskiego. Ekspozycję monet kończył zbiór polskich srebrnych monet kolekcjonerskich z lat 1980-2004, podarowanych naszemu muzeum przez Narodowy Bank Polski w Warszawie.

Na ekspozycji zaprezentowano też fragment zebranej przez Gabinet Medali i Numizmatów kolekcji medali reprezentujących czasy od początku XVIII w. do końca XX w. i pochodzą z Polski, Niemiec, Francji, USA oraz Rosji. Najciekawszy jest tu liczący prawie 50 sztuk zbiór medali rosyjskich z XVIII w.: Piotra I, Piotra II, Anny, Elżbiety i Katarzyny II. Medale polskie przedstawione są fragmentarycznie od początku XVIII w. poprzez wiek XIX do XX. Ekspozycję zamykała seria medali królów polskich (39 szt.), bita na zamówienie koszalińskiego oddziału PTN w Mennicy Państwowej w Warszawie według projektów Ewy Olszewskiej-Borys.

O wystawie w mediach

  • Post na Facebooku z 23.06.2023 r. z informacją o zamknięciu wystawy – link.
  • Monety i medale [ze zbiorów Muzeum w Koszalinie], „Miesięcznik”, 2002, nr 7/8, s. 63-64.
  • Miller, Wiesław: Monety i medale: grosze bite na wystawie [w Muzeum w Koszalinie], „Kurier Szczeciński”, 2002, nr 99, s. 19.

Publikacje i katalogi

  • Monety i medale ze zbiorów własnych Muzeum w Koszalinie, opr. Barbara Mielniczuk, pod red. Urszuli Dalskiej-Sienkiewicz, Koszalin, 2002 r.

Otwarcie wystawy (23.05.2002)

Dokumentacja fotograficzna wystawy

Muzeum w Koszalinie
Przegląd prywatności

Ta strona korzysta z ciasteczek, aby zapewnić Ci najlepszą możliwą obsługę. Informacje o ciasteczkach są przechowywane w przeglądarce i wykonują funkcje takie jak rozpoznawanie Cię po powrocie na naszą stronę internetową i pomaganie naszemu zespołowi w zrozumieniu, które sekcje witryny są dla Ciebie najbardziej interesujące i przydatne.