1Ba – Wystawy poplenerowe 1963-1964

Poszczególnym edycjom spotkań osieckich towarzyszyły wystawy poplenerowe, których formuła ewoluowała na przestrzeni osiemnastu lat organizowania imprezy. Już w trakcie dwóch pierwszych edycji można było zaobserwować nowatorskie podejście do prezentowania stworzonych podczas plenerów prac. Polegało ono na kontekstualizacji dzieł, czyli wpisaniu ich w naturalne otoczenie dworku osieckiego. Praktyka ta wynikała z ograniczeń lokalowych ośrodka szkoleniowego Wojewódzkiej Rady Narodowej, w którym odbywały się spotkania, oraz z potrzeby artystycznego eksperymentu zapisanej w założeniach programowych imprezy.

W Osiekach uległa odwróceniu sytuacja znana z tradycyjnych plenerów malarskich, czerpiących z dziewiętnastowiecznej tradycji malowania obrazów w przyrodzie i eksponowanych w pomieszczeniach. Z kolei uczestnicy spotkań osieckich tworzyli swoje dzieła we wnętrzach pracowni i wystawiali w naturze. Julian Przyboś goszczący na plenerze w 1964 roku pisał: „My nie malujemy pejzażu, ale skoro to, co malujemy będzie pokazane pod gołym niebem, malujmyż nie pejzaż, bo ten przecież już jest, ale dla tego pejzażu” (Plener, „Życie Warszawy”, nr 251, 18/19 X 1964). Sposób eksponowania obrazów na pierwszych plenerach sprzyjał zatarciu granicy między obiektem a jego otoczeniem, zapowiadając eksperymenty przestrzenne, które w pełni zostały zamanifestowane w Osiekach w 1965 roku. Czynnik akcyjny tkwił więc w dziełach i działaniach osieckich od pierwszej edycji imprezy, z roku na rok zyskując na sile i bezpośredniości. Ukazany w naturze przedmiot zyskiwał sprawczość i relacyjność, odzwierciedlając ówczesny klimat poszukiwań artystycznych w przededniu rozkwitu happeningu, environmentu i performansu. Prezentowana dokumentacja uwidacznia akcyjną potencjalność eksponowanych obrazów i wykuwanie się formuły nowoczesnej wystawy poplenerowej.

In English

The various editions of the Osieki meetings were accompanied by post-plenary exhibitions, whose formula evolved over the eighteen years of the event. During the first two events, an innovative approach to presenting the works created during the plein-air workshops was already evident. It consisted in contextualising the works, i.e. placing them in the natural surroundings of the Osieki manor house. This practice stems from the limitations of the Provincial National Council Training Centre premises, where the meetings were held, and from the need for artistic experimentation enshrined in the principles of the event programmes.

The Osieki events inverted the situation familiar from traditional plein-air painting workshops drawing on the 19^th-century tradition of painting pictures in nature and exhibited indoors; the meeting participants created their works indoors in studios and exhibited them outside. Julian Przyboś, who visited the plein-air workshop in 1964, wrote: “We are not painting a landscape, but since what we are painting will be shown in the open air, let us paint not a landscape, for that is already there, but for this landscape.” (Plein-air, Życie Warszawy, no. 251, 18/19 October 1964). The way in which the paintings were exhibited at the first Plein Airs helped to blur the boundary between the object and its surroundings, foreshadowing the spatial experiments that were fully manifested in Osieki in 1965. The active factor thus wove its way into the works and activities right from the first Osieki event, growing in strength and immediacy from year to year. An object presented in a natural setting gained causality and relationality, reflecting the climate of artistic exploration at the time on the eve of the heyday of happenings, environment and performance. The documentation reveals the exhibited images’ action potentiality and the forging of a formula for a modern post-exhibition.